Türkiye Everest Ekspedisyonu 2006 - Yüksekte Serbest Piyasa Tradejisi

Yüksekte Serbest Piyasa Tradejisi

1990’lı yıllar Everest tırmanışları açısından yeni ve oldukça tartışmalı bir dönemin başlangıcı oldu. Ülke tırmanışları açısından belirli bir doygunluğa ulaşmış ekspedisyonlar bu kez dünyada esmeye başlayan ticari rüzgarların etkisinde kalmaya başladı. Yerli ortaklıklarla ya da doğrudan kendi başlarına Batılı girişimciler, dünyanın tepesine insan ulaştıran seyahat acenteleri oluşturdular. Bu şirketler müşterilerine en “iyi hizmeti” sunabilmek için başarılı dağcıları bünyelerinde rehber olarak istihdam etmeye başladılar.

1996 Trajedisi

Everest’e dönük bu serbest piyasa çılgınlığının endişe veren boyutları ancak 1996 yılında acı bir deneyim sonrasında sorgulanmaya başlandı. 1996’da dağın güney tarafında, birbiriyle rekabet halinde iki ayrı ticari ekspedisyon zirveyi hedeflemekteydi. Ekspedisyon liderleri ve şirket sahipleri, iki ünlü dağcı idi. Yeni Zelandalı Rob Hall ve Amerikalı Scott Fisher müşterilerini zirveye ulaştırma konusunda iddialıydılar. Ancak Chomolungma, yüksek bir dağdı, dağcılık sıkı çalışma, disiplin ve deneyim isteyen bir işti ve en nihayet dağcılık sporu ticarete uygun bir alan değildi. 10 Mayıs’ta her iki ekibin de zirveyi denedikleri gün dağda şiddetli bir fırtına koptu, yaşanan organizasyonsuzluk, deneyimsizlik ve bireysellik 5 kişinin ölümüne sebep oldu. 10 Mayıs’ta hayatını kaybedenler arasında her iki ekspedisyonun liderleri de bulunuyordu. Aynı yıl Everest tırmanışları toplam 15 kişinin yaşamına mal oldu.

1996 trajedisi uzun yıllar tartışmalara yol açan acı bir deneyimdi. Ancak dünyanın zirvesinde sürdürülen ticaretin azalmasında ya da denetlenebilmesinde etkili olduğu söylenemez…

<<		>>